Türkiye suyun altında da yeni bir sayfa açacak

Sertaç Aksan Muhabir Okuma süresi

Geride bıraktığımız SAHA EXPO 2026 fuarı elbette ilk kez vitrinde görülen sistemler, uzun süredir beklenen platformlar ve imzalanan yeni anlaşmalarla öne çıktı.

Ancak bir adım geri gidip fotoğrafın geneline baktığınızda özellikle iki husus dikkat çekiciydi. Türkiye’nin suyun altına yönelik platform ve sistem geliştirme gücü belki de ilk kez bu denli somut şekilde görüldü. Mavi Vatan’ın derinliklerinde kritik roller üstlenecek insanlı ve insansız mini denizaltılar, su altı kamikaze İDA’lar, derin sularda sürü konseptiyle hareket edebilecek araçlar öne çıktı.

Bir diğer husus da Türkiye’nin sadece su altında ya da üstüne değil genel itibariyle insansız sistemler tehdidine yönelik ortaya koyduğu çözümlerdi. Belli ki Ankara, bu meseleye sadece İHA-SİHA üretmek diye bakmamış, bu gibi tehditlere çözüm olabilecek yeni ve çok gelişmiş sistemler için de ciddi kafa yormuştu.

Türkiye bir farkındalık yaşadı

Savunma Sanayii Uzmanı Kozan Selçuk Erkan, Türkiye’nin bir farkındalık yaşadığının altını çiziyor. Elbette bu noktada bir şeyleri ‘yerli-milli’ olarak yapabilmenin önemi ortaya çıkıyor. Çünkü sahadan aldığınız her bir dönüş ya da başka sıcak noktalardaki her gözleminiz elinizdeki ürünü daha da mükemmel hale getirebilmenizi sağlıyor.

“Ankara, yeni dönemi çok hızlı bir şekilde gördü ve pozisyon aldı.” diyor Erkan. Suyun altına gelmeden önce insansız sistemler meselesine bir parantez açıyor. Sadece sistem üretmekle kalmadığımızı, bu tür platformlara karşı koyabilecek çözümler için de son derece etkin işlere imza atıldığını vurguluyor. Sadece SAHA EXPO’da bu alanda 3 imza atılmış olmasını da gelecek dönem adına bir işaret olarak yorumluyor.

[Türkiye sürü halinde kullanabileceği İDA'lar için de yoğun mesai harcıyor.]

“Alt bileşenleri de üretebilmek çok değerli bir kabiliyet”

Suyun altındaki projeler içinse “Daha önce model ya da prototip olarak gördüğümüz ürünler tamamlanmış. Seri üretim aşamasına geçilmiş ve hatta ilgili kuvvetlerle sözleşmeler imzalanmış.” diyor Erkan.

Yakın gelecekte Türkiye’nin suyun altında da son derece kritik platformlara kavuşacağını vurguluyor ve sözlerini şöyle tamamlıyor:

“Suyun altı apayrı bir dünya. Ve halen çok bakir. Burada bir şeyler üretebilmek son derece değerli. Belli ki Ankara bu alana giderek daha fazla yoğunlaşacak. Mini denizaltılar, derin sularda kamikaze görev üstlenecek yeni platformlar, su altında taarruz yapabilme yeteneğimizi çok üst noktalara taşıyacak mühimmat ve sistemler bizi bekliyor.

Bunların hepsi önemli. Ama asıl heyecan verici hususlardan biri de açacağımız bu yeni sayfada yerlilik oranının şaşırtıcı derecede yüksek olması. Yerlileştirme konusunda ciddi yol alınmış.

Peki bu neden önemli? Örneğin Ukrayna da insansız sistemler konusunda hayli yüksek üretim yapabiliyor. Ancak bu üretimdeki alt sistemler neredeyse tamamen dışa bağımlı. Avrupa’nın farklı ülkelerinden, ABD’den ve Çin’den gelen kritik birleşenler var. Tedarik zincirindeki en ufak bir aksama tüm işleyişi durdurabiliyor.

Türkiye ise bunu görmüş. Geride bıraktığımız birkaç senede bu alt sistemlerin yerli üretilmesine yoğunlaşılmış. Ve SAHA EXPO’da gördüğümüz üzere başarıya da ulaşılmış. Bu son derece dikkat çekici. Günün sonunda eğer yol haritamıza doğru şekilde devam edebilirsek, insansız su altı sistemlerinde de adımızı sıkça duyurabileceğimiz bir dönem başlatabiliriz.”

Mavi Vatan’da tarihi gün: Milli mini denizaltı ilk kez suya indi